Advertisement
  1. Photo & Video
  2. Shooting
Photography

Мастацтва выкарыстання прапорцыі ў лічбавай фатаграфіі

by
Length:MediumLanguages:

Belarusian (беларуская мова) translation by Alex Grigorovich (you can also view the original English article)

Існуе мноства граняў ў мастацтве кампазіцыі, але ёсць адна пра якую вы шмат не задумваліся, гэта прапорцыя. Прапорцыя гэта тэрмін які выкарыстоўваецца для апісання суадносін паміж шырынёй і вышынёй малюнка.  Прычына, па якой часта ігнаруюцца прапорцыі даволі простая - суадносіны бакоў фатаграфіі залежыць ад камеры, якую вы выкарыстоўваеце, і мы прымаем гэтую дадзенасць.

Але тэхналогіі мяняюць правілы гульні. Цяпер, шмат хто з сучасных лічбавых камер даюць магчымасць выбраць з некалькіх варыянтаў прапорцый, кожная з якіх мае свае ўласныя асаблівасці.  Таксама вы можаце абрэзаць малюнак у іншы прапорцыі ў працэсе пост-апрацоўкі.

Разуменне характарыстык прапорцыі вашай камеры можа дапамагчы вам стварыць выдатны здымак. Таксама дапаможа ведаць калі абрэзка ў іншай прапорцыі палепшыць ваш здымак.

Як згадвалася раней прапорцыі працуюць з шырынёй і вышынёй. Па сутнасці гэта апісвае тое, якім будзе малюнак: квадратным (1:1) або шырокафарматным (16:9). Пазначаецца ў выглядзе выразы, напрыклад як гэта: шырыня: вышыня (шырыня заўсёды паказваецца ў пачатку).  Суадносіны бакоў 35 мм кадра - 3:2. Усе fx і dx лічбавыя люстраныя камеры, незалежна ад памеру сэнсара або колькасці мегапікселяў, выкарыстоўваюць суадносіны бакоў 3:2.  Прасцей кажучы гэта значыць, што кадр ў паўтара разы больш па шырыні чым па вышыні (ці наадварот калі вы павернеце камеру каб выкарыстоўваць для здымкі ў фармаце "партрэт").  Здымак вышэй, выкананы 35 мм лічбавай люстраной камерай, з прапорцыяй 2:3 за кошт вертыкальнай арыентацыі.

Фарматы

Большасць лічбавых камер, за некаторымі выключэннямі, выкарыстоўваюць адну з двух прапорцый. У 35мм лічбавых камерах суадносіны бакоў 3:2, а суадносіны бакоў 4:3 выкарыстоўваецца ў камерах стандарту Мікра 4: 3 і многіх кампактных камерах.  Калі вы паглядзіце на фота вышэй, вы ўбачыце, як першая фатаграфія ў артыкуле абрэзана да прапорцыі чатыры траціны.  Тут ёсць адрозненні, і для сябе, я аддаю перавагу другі варыянт, бо тут меншая пустой прасторы вакол белага кветкі. Я вярнуся да гэтай думкі крыху пазней, далей у артыкуле.

Карыстальнікі плёнкавых камер маюць больш выбару, калі справа даходзіць да прапорцый, вялікі дзякуй среднеформатной, буйнафарматныя і панарамным камерах, якія прапануюць больш варыянтаў для выбару фармату фільма.

Ніжэй прыведзены кароткі агляд найбольш часта выкарыстоўваюцца прапорцый. Далей я разгледжу, як прапорцыя ўплывае на кампазіцыю.

3:2

Прапорцыі 35мм лічбавых і плёначных камер, таксама некаторых среднеформатной камер Leica, незеркальных і кампактных камер. Гэтая прапорцыя выкарыстоўваецца ў якасці стандарту для 35 мм камер з таго часу, як Oskar Barnack абраў яго як фармат камеры Leica ў пачатку XX стагоддзя.

4:3

Выкарыстоўваецца ў камерах стандарту Micro чатыры траціны, большасці кампактных камер, некаторых лічбавых среднеформатной фотаапаратах і плёнкавых камерах сярэдняга фармату якія выкарыстоўваюць фармат 6x4.5cm. Гэтыя суадносіны таксама выкарыстоўваецца неширокоэкранными тэлевізарамі і камп'ютарнымі маніторамі.

7:6

Выкарыстоўваецца некаторымі камерамі сярэдняга фармату, такія як камеры серыі Pentax 67. З дапамогай гэтых камер ствараюць негатывы ці слайды з памерам 6 x 7 см.  Некаторыя плёнкавыя камеры, далямеры сярэдняга фармату (напрыклад, Mamiya 7II) таксама выкарыстоўваюць гэтую прапорцыю.

1:1 (або 6:6)

Традыцыйны квадратны фармат. Фармат квадрата ў асноўным выкарыстоўваецца кінакамерамі сярэдняга фармату, такімі як Hasselblads, Rolleiflexes і Pentacon Six TL.  Ён таксама выкарыстоўваецца ў цацачных камерах, такіх як Holga і Diana. Некалькі вытворцаў стварылі квадратныя 35-мм камеры (з адмоўным памерам 24 x 24 мм у 1930-х і 1940-х гадах, але ідэя не стала папулярнай).  Адзіныя 35 мм квадратноформатные фотаапараты якія засталіся гэта пластыкавыя камеры Lomo і цікаўныя камеры Blackbird 35 мм з двайны рэфлекторнай лінзай.

5:4

Выкарыстоўваецца буйнафарматных камерамі, якія працуюць з плёнкай памерам 5 x 4 цалі або 10 x 8 цаляў. Вялікія камеры 10 x 8 цаляў патрапілі ў нянавісць і зараз большасць буйнафарматных фатографаў выкарыстоўваюць плёнку 5 x 4 цалі.

16:9

Гэты панарамны фармат выкарыстоўваецца некаторымі плёнкавыя камерамі сярэдняга фармату. Некалькі ранніх кампактных камер Panasonic выкарыстоўвалі гэтую прапорцыю. Яна таксама выкарыстоўваецца для шырокаэкранны захопу відэа.

12:6 (або 2:1)

Сверхширокий панарамны фармат выкарыстоўваецца ў плёнкавых панарамных камерах сярэдняга фармату, напрыклад серыі Linhof Technorama (Linhof таксама вырабляе камеры Technorama з прапорцыяй 17:6).

Прапорцыі і кампазіцыя

Фармат 35 мм, з прапорцыяй бакоў 3:2, па-ранейшаму самы папулярны фармат ў фатаграфіі на сёння. Дакладныя прычыны, чаму Oskar Barnack абраў гэтыя суадносіны невядома, але цалкам верагодна таму што гэтая прапорцыя блізкая да Залатога перасеку.

Паходжанне Залатога сячэння бярэ пачатак у грэцкай матэматыцы і пасля паспяхова выкарыстоўваецца як прапорцыя ў фатаграфіі (а таксама ў жывапісе, маляванні і архітэктуры). Henri Cartier-Bresson вядомы за яго майстэрства ў кампазіцыі і прымяненні тэорыі Залатога сячэння ў 35-мм фармаце кадра.  Дыяграма вышэй паказвае адносныя памеры Залатога сячэння (чырвоны колер) і 35-мм фармат кадра (жоўты колер), які крыху больш.

Правіла адной траціны, вядомае правіла складання кампазіцыі, гэта спрошчанае разуменне некаторых канцэпцый ідэальнай кампазіцыі з Залатога сячэння.

Праблема фармату 35 мм

Фармат 35-мм кадра (або Залатога сячэння) працуе добра, калі камера знаходзіцца ў альбомным фармаце, але ўсё не так добра, калі вы разгортвацца камеру для партрэтнай здымкі. Прастакутнік занадта доўгі і гэта даволі цяжка эфектыўна запоўніць кадр.

Я называю гэта "35 мм праблема". Гэта можа стаць праблемай для любога кірунку, але асабліва ў пейзажнай фатаграфіі, дзе часта занадта многа неба ў малюнку, калі вы карыстаецеся партрэтную арыентацыю (па гэтай прычыне, я здымаю большую частку маіх пейзажаў ў альбомнай арыентацыі).

Вы можаце ўбачыць гэта на двух малюнках зверху. Першае выява занадта «высокае», і кампазіцыя істотна паляпшаецца калі мы кадрируем малюнак у «кароткі» прастакутны фармат. Фотаздымкі дэманструюць розніцу паміж суадносінамі бакоў 2:3 фармату 35 мм (Памятаеце, шырыня паказваецца першай) і прапорцыяй 4:5, 5 x 4 цалевых буйнафарматных камер.

"35 мм праблема" адна з прычын, чаму многія прафесійныя фатографы, асабліва ландшафтныя фатографы, выкарыстоўвалі сярэдне або шырокафарматныя плёнкавыя камеры ў часы да таго як лічбавыя люстраныя камеры сталі стандартам. Прапорцыі 4:3, 7:6 і 5:4 валодаюць «кароткім» прастакутнікам і становіцца лягчэй выбраць кампазіцыю для фатаграфіі, знятай у кніжнай арыентацыі.  Яшчэ, гэтыя "кароткія" прастакутнікі больш адпавядаюць памерам старонкі часопіса і кнігі, чым фармат 35 мм, гэта азначае, што фатаграфіі давядзецца менш абрэзаць, каб змясціць на поўны разварот старонкі.

Прапорцыі ў лічбавую эпоху

Цяпер, калі большасць фатографаў выкарыстоўваюць лічбавыя камеры, 35 мм праблема з'яўляецца менш значнай, можна лёгка Абрэзаць вашыя фатаграфіі ў працэсе пост-апрацоўкі.  Замест адвольнай абрэзкі я рэкамендую Абрэзаць фатаграфію ў зададзенай прапорцыі (напрыклад, 7:6, 4:3 або 5:4). Кожная прапорцыя мае пэўны «характар», і гэта навучыць вас «бачыць» у гэтай прапорцыі.  З вопытам вы зразумееце калі кампазіцыя сцэны перад вамі выйграе ад кадравання, і вы зможаце прадставіць калі лепш Абрэзаць фатаграфію.

Стандарт Micro чатыры траціны

"35 мм праблема" з'яўляецца адной з прычын, чаму вытворцы, такія як Olympus і Panasonic прынялі стандарт micro чатыры траціны. Гэтыя камеры цудоўна ў працы, у дачыненні да кампазіцыі, таму што вам не даводзіцца турбавацца аб праблемах, выкліканых доўгім 35-мм кадрам.

Рэжым Live View і электронных відашукальнік

Калі ў вас ёсць камера з электронных відашукальнік або рэжымам Live View, варта вывучыць інструкцыю, каб убачыць ці можа ваша камера выкарыстоўваць розныя прапорцыі.  Калі так, у рэжыме Live View выразаная частка малюнка будзе выдзелены шэрым каб дапамагчы вам убачыць, як будзе выглядаць фатаграфія.  Калі ў вашай камеры ёсць электронны відашукальнік, ён можа паказаць вам абрэзанай выява ў відашукальніку. Гэта дазваляе лёгка складаць кампазіцыю ў розных прапорцыях.

Квадратны фармат

Квадратны фармат заслугоўвае асаблівай увагі. Гэта адзін з маіх любімых фарматаў.  Нават нягледзячы на ​​тое, што на дадзены момант на рынку няма лічбавых камер квадратнага фармату, гэта ўсё яшчэ папулярны фармат дзякуючы шырокай даступнасці плёнкавых камер квадратнага фармату і магчымасці абрэзкі ў працэсе пост-апрацоўкі.  Вы можаце прачытаць пра квадратным фармаце падрабязней у нашым артыкуле Кіраўніцтва па вытворчасці прыгожых фатаграфій квадратнага фармату.

Прапорцыі і друк

Існуюць практычныя вобласці, дзе можаце сутыкнуцца з праблемай, выкліканай суадносінамі бакоў, напрыклад, друк. Калі ў вас 35-мм камера, вы выявіце, што найбольш распаўсюджаныя фарматы ліста паперы для друку не адпавядаюць фатаграфіі (адзіным выключэннем з'яўляецца памер ліста 6 x 4 цалі).

Справядліва сказана, незалежна ад таго, якую прапорцыю вы карыстаецеся, нягледзячы на ​​гэта спатрэбіцца абрэзаць менш у пэўных прапорцыях. Гэтая праблема існуе ўжо некаторы час, і з'яўляецца адной з прычын, чаму некаторыя мастацкія фатографы аддаюць перавагу буйнафарматныя камеры, так як прапорцыя 5:4 падыходзіць менавіта для стандартных памераў друку ў фоталабараторыі на паперы (5 x 4 цалі, 10 x 8 цаляў, 16 x 20 цаляў і гэтак далей).

Папера для струйных прынтэраў адрозніваецца, але, яна робіцца ў адпаведнасці са стандартамі усталяванымі міжнароднай арганізацыяй па стандартызацыі (ISO). Гэты стандарт выкарыстоўвае прапорцыі 1:1.4142 (квадратны корань з двух) і вызначае памеры лістоў A2, A3, A4, A5 і больш.

Ёсць даволі простае рашэнне - друкаваць выявы з белай рамкай. Гэта і добра выглядае, і даволі практычна, так як дазваляе лягчэй наладзіць прынтэр.  Малюнак вышэй паказвае як фатаграфія выкананая 35-мм камерай выглядае на раздрукаваным аркушы фармату A4 або A3.

Як Абрэзаць

Абрэзаць лёгка ў Lightroom і крыху больш складана ў Photoshop. Вось кароткае кіраўніцтва па кадравання ў абедзвюх праграмах, іншыя праграмы падобныя на адзін з гэтых спосабаў.

Lightroom

Перайдзіце ў модуль Распрацоўка і націсніце на абразок кадравання. Націскайце на стрэлкі побач са словам «Арыгінал» на правай баку, і выбірайце прапорцыю з спісу, ці выберыце «Карыстальніцкі ўвод» для стварэння ўласнага суадносін бакоў.

Photoshop CS

Калі вы рэдагуеце Jpeg або Tiff файл у Photoshop CS (у адрозненні ад Adobe Camera Raw, які працуе аналагічна Lightroom) вам трэба зрабіць некалькі вылічэнняў для таго, каб абрэзаць малюнак да пэўных прапорцый. Самы просты спосаб складаецца ў тым, каб выбраць інструмент «Кадраванне» і ўвесці памеры, да якіх вы хочаце абрэзаць малюнак, у палях Шырыня і Вышыня. Вышыня (або шырыня ў альбомным фармаце) павінны адпавядаць вышыні вашай фатаграфіі ў пікселях, затым вы можаце паказаць шырыню, неабходную для адпаведнасці абранай вамі прапорцыі.

Напрыклад калі ваша фотаздымак 3888 пікселяў ў вышыню, і вы хочаце Абрэзаць яе прапорцыі 4:3, варта паказаць шырыню 5184 пікселяў.

Заключэнне

Спадзяюся, гэта ўвядзенне ў прапорцыі дапаможа вам зразумець ўзаемасувязь суадносін бакоў кадра з кампазіцыяй.  Карыстаецеся Ці вы 35 мм камеру, micro чатыры траціны, квадратны фармат, буйны фармат або панарамны фотаапарат, прапорцыя робіць адрозненне ў кампазіцыі вашых фатаграфій. У мінулым прапорцыі, якія выкарыстоўвалі шмат у чым былі прадыктаваныя камерай якой вы валодалі. Але цяпер, лічбавыя камеры даюць вам свабоду эксперыментаваць з якім суадносінамі бакоў вы аддаеце перавагу працаваць.

Advertisement
Advertisement
Looking for something to help kick start your next project?
Envato Market has a range of items for sale to help get you started.